در حالی فروشگاههای مجلل عرضه محصولات بسته بندی خارجی در شهر شیراز یکی پس از دیگری افتتاح میشوند، که محصولات باغی و گلخانهای این استان با قیمتهایی نازل و بدون بسته بندی توسط دست فروشان دوره گرد عرضه میشود.
کاهش بیسابقه قیمت برخی محصولات باغی و گلخانه ای در استان فارس به حدی است، که حتی جمعآوری و عرضه محصولات برای کشاورزان نیز مقرون به صرفه نیست.
با عرضه هر کیلو سیب مرغوب سپیدان به قیمت 550 تومان، هر کیلو پرتقال داراب به قیمت 500 تومان و هر کیلوگرم گوجه و خیار سبز گلخانهای به قیمت 400 تومان، بیسابقه ترین ر در 20 سال گذشته به ثبت رسانیده است، این در حالی است که فروشگاههای عرضه میوه خارجی به صورت بسته بندی سیب ترکیه را به قیمت هر کیلو 2700 تومان، لیمو خانگی ترکیه هر کیلو 1450 تومان، به ترکیه هر کیلو 2700 تومان، سیب سبز فرانسه هر کیلو 2400 تومان، نارنگی ترکیه هر کیلو به قیمت 1600 تومان، پرتقال تامسون ترکیه هر کیلو 1750 تومان، گیلاس چینی 1550 تومان، تره فرنگی چینی به قیمت هرکیلو 1500 تومان، گوجه گلخانهای هر کیلو 1050 تومان، گوجه زیتونی هر بسته 1800 تا 2800 تومان، شابلوط هندی هر بسته 2000 تومان، در بازار شیراز عرضه میکنند.
یک باغدار سپیدانی گفت: قیمت محصولاتی ایرانی و خارجی که در بازار عرضه میشود، چندین برابر قیمتی است که از باغدار خریداری میشود.
"سیدمحمود اردکانی" ادامه داد: نبود صنایع تبدیلی، واردات بیش از حد، جلوگیری از صادرات محصولات و وجود دلالان در میادین عرضه میوه و تره و بار باعث بروز چنین شرایطی برای باغداران شده است.
وی بیان کرد: شرایط حاکم بر بازار میوه در 20 سال گذشته بیسابقه است و اخباری دال بر واردات میوه برای شب عید، بر شدت این بحران افزوده است.
به گفته اردکانی وضعیت نابسامانی بازار میوه به گونه ای است که جمع آوری محصولات از سر درخت برای کشاورزان به صرفه نیست.
"محمد هوشمند" مدیر جهاد کشاورزی شهرستان سپیدان نیز گفت: در سپیدان بیش از 95 هزار اراضی باغی و زراعی با 14 هزار در بهره بردار فعال وجود دارد.
وی با تأکید بر لزوم ایجاد صنایع تبدیلی به منظور کاهش خسارات و ایجاد ارزش افزوده در بخش کشاورزی ادامه داد: خشکسالی و مشکلات ناشی از آن، نبود حمایتهای اساسی از باغداری و کشاورزی، واردات بی رویه میوه در زمان فروش محصولات باعث بروز ضررها و زیانهای زیادی شده که تأمل مسوولان را میطلبد.
"علی علی پور" کارشناس مدیریت جهاد کشاورزی شهرستان خنج هم گفت: پائین بودن قیمت گوجه فرنگی خارج از فصل ضرر و زیان بسیاری را به کشاورزان وارد کرده است.
وی با بیان اینکه در این شرایط کشاورزان حتی هزینه کاشت، داشت و عرضه این محصول را به دست نمیآورند خاطرنشان کرد: هم اکنون کشاورزان منطقه خنج حاضرند هر کیلو گوجه فرنگی خارج از فصل را بدون صندوق به بهای هر کیلو 50 تومان به صورت عمده فروشی تحویل مشتری دهند.
کارشناس مدیریت جهاد کشاورزی شهرستان خنج ابراز کرد: دلالان و واسطهها محصول گوجه فرنگی را به قیمت هر کیلو 300 تومان در این شهرستان عرضه میکنند و مانع از فعالیت کشاورزان و فروشندگان دوره گردی میشوند که هر کیلو از این محصول را با صندوق به قیمت 200 تومان عرضه میکنند.
به گزارش ایسنا از شیراز، "هما خاکساری" کارشناس باغبانی جهاد کشاورزی شهرستان آباده هم از کاهش شدید قیمت محصولات گلخانهای خبر داد و گفت: قیمت مصرفی دو محصول خیار سبز و گوجه فرنگی گلخانهای در بازار خارج از استان فارس حداکثر 550 تومان است در حالی که پارسال بهای این دو محصول حداکثر 1200 تومان بود.
وی با اشاره به هزینه سنگین سوخت، بذر، کارگر و نهاده های کشاورزی در تولید محصولات گلخانه ای ادامه داد: عرضه شدن گوجه فرنگی و خیار سبز شهرستان جیرفت و استان هرمزگان و جلوگیری از صادرات محصولات گلخانه باعث ایجاد چنین شرایطی در استان فارس شده است.
یک تولید کننده پرتقال در جهرم نیز گفت: واردات بی رویه میوه و نبود صنایع بسته بندی و جلوگیری از صادرات محصولات ایرانی باعث ایجاد بحران در عرضه محصولات ایرانی شده است.
"رحمانیان" خاطرنشان کرد: هر ساله قریب به 200 تن پرتقال ارگانیک با بهترین کیفیت را به شرق آسیا و کشورهای حوزه خلیج فارس صادر میکردم اما امسال به دلیل ممنوعیت صادرات میوه، این محصولات روی دستم باقی مانده است.
به گفته وی بازار داخلی کشش جذب محصولات داخلی را به دلیل وارادت بیش از حد ندارد و قیمتهای پیشنهادی بازار برای باغدار به صرفه نیست.
این باغدار جهرمی اظهار کرد: بهترین پرتقال صادراتی کشور که در منطقه داراب و جهرم تولید میشود، هم اکنون با قیمت کمتر از 100 تومان به ازاء هر کیلو به صورت عمده از باغدار خریداری میشود.
وی با اشاره به خشکسالیهای اخیر افزود: در شرایط خشکسالی تولید محصول ارگانیک برای صادرات بسیار دشوار و هزینه بردار است بنابراین به صرفه نیست که این محصولات ارگانیک با قیمت 100 تومان جمع آوری شوند.
به گزارش ایسنا، در حالی باغداران و تولید کنندگان ایرانی از ناتوانی در عرضه محصولات به بازارهای داخلی سخن می گویند، که فروشندگان محصولات وارداتی از استقبال شهروندان نسبت به محصولات مشابه خارجی خبر می دهند.
"سیاوش دیانت" یکی از عرضه کنندگان محصولات بسته بندی شده خارجی گفت: محصولات کشاورزی خارجی را به صورت خام یا فراوری شده را بسته بندی کرده و به فروش می رساند.
وی معتقد است: این طریقه فروش نه تنها احترام به انسانهاست بلکه در وقت و هزینه آنها هم صرفه جویی میکنیم.
وی با ابراز تأسف از اینکه فقط 10 تا 15 درصد محصولات ایرانی هستند خاطرنشان کرد: عمده این محصولات از کشورهای فرانسه، چین، ترکیه و چند کشور دیگر حوزه خاورمیانه وارد می شوند.
دیانت معتقد است اگرچه این محصولات خارجی با قیمت حدود 2 برابر محصولات ایرانی عرضه می شوند، اما کیفیتی 10 برابری در مقایسه با محصولات ایرانی دارند.
این فروشنده میوه و تره بار ادامه داد: ماندگاری محصولات، استفاده نکردن از کود شیمیای و اصلاح ژنتیکی از بارزترین ویژگی محصولات خارجی است.
وی با بیان اینکه علاوه بر فروشندگی، باغدار هم هست، به شدت از سیستم باغداری در ایران انتقاد کرد و گفت: ایران سومین تولید کننده بزرگ سیب در دنیا است اما محصولات ایرانی توان رقابت با نمونه های خارجی ندارند.
به نظر می رسد شرایط ویژه باغداری در استان فارس و ضعف توان رقابت با محصولات خارجی، نوک پیکان انتقادات را به سوی مسوولان کشاورزی و البته بیش از هر کس کشاورزان و باغداران این استان نشانه رفته است.
وقتی بازار میوه در شیراز برای محصولات باغی خارجی با چندین برابر قیمت نمونه های داخلی کشش دارد و مشتریان نسبت به محصولات خارجی استقبال بیشتری نشان می دهند، طبیعی است که در بازار جهانی هم هم چنین شرایطی حاکم باشد. با استمرار روند پیوستن ایران به سازمان تجارت جهانی (WTO) شرایط برای تولید کنندگان داخلی بیش از این سخت خواهد شد و حتی امکان رقابت در بازارهای محلی نیز از تولید کننده داخلی گرفته می شود.
بنابراین لازم است سیستم های تولیدی مبتنی بر کاهش هزینه های تولید در عین بهبود کیفیت و کمیت تولید محصولات باید جایگزین سیستم های سنتی باغداری شوند که هر ساله حجم بالایی از منابع کشور را به بهانه تولید هدر می دهند.
منبع: ايسنا